Nu we begrijpen wat het verschil is tussen castratie en sterilisatie gaan we een stap verder naar de nadelen die een vroege castratie met zich meebrengt.
Op Aruba wordt soms eerder zonder medische noodzaak gecastreerd, al op een zeer jonge leeftijd (vanaf 6 weken), om de zwerfhondenpopulatie te beheersen. Dat is maatschappelijk begrijpelijk, maar medisch gezien niet ideaal voor de individuele hond. Het is daarom raadzaam om nieuwe eigenaren te onderwijzen op de mogelijke nadelen van deze beslissing.
Wat gebeurt er na een castratie met het lichaam?
Castratie betekent het chirurgisch verwijderen van de geslachtsklieren, de testikels bij reuen of de eierstokken bij teven.
Door het verwijderen van deze organen wordt er veel minder oestrogeen, progesteron en testosteron geproduceerd. Er blijft altijd een kleine hoeveelheid aanwezig door secundair weefsel of andere biochemische processen. Deze geslachtshormonen spelen een belangrijke rol in de ontwikkeling van zowel reuen als teven. Het is daarom logisch dat castratie tijdens de puberteit grotere gevolgen heeft dan castratie op volwassen leeftijd.
Effecten van het verwijderen van oestrogeen:
Oestrogeen zorgt ervoor dat de groeischijven sluiten. Bij vroege castratie, vooral bij grotere rassen (< 1 jaar), sluiten de groeischijven niet tijdig, waardoor de botten langer doorgroeien. Dit kan leiden tot:
- heupdysplasie (HD)
- kruisbandproblemen
- lagere botdichtheid
- slechtere doorbloeding
- verminderde vet- en glucoseverbranding
Daarnaast daalt de productie van serotonine, een neurotransmitter die de darmen stimuleert, Adrenalineproductie remt en zorgt voor een gevoel van rust en welzijn.
Een tekort aan serotonine betekent dus meer stressgevoeligheid en een lagere natuurlijke weerstand.
Effecten van progesteronverlies
Progesteron wordt alleen in de bijnieren geproduceerd. Bij langdurige stress kan er een tekort ontstaan, wat leidt tot een relatieve toename van oestrogeen. Dit veroorzaakt:
- verminderde productie van het schildklierhormoon thyroxine
- tekorten aan magnesium, zink en vitamine B12
- verminderde weerstand darmproblemen
Effecten van verlaagd testosteron: Minder testosteron na castratie zorgt voor:
- minder bot- en spiermassa
- slechtere concentratie
- vermoeidheid
- meer vetopslag rond de buik en in de buikholte
- slechtere regulatie van bloedsuiker
- verhoogd risico op insulineresistentie en uiteindelijk diabetes
Wat gebeurt er tijdens sterilisatie?
Bij sterilisatie worden alleen de eileiders of zaadleiders onderbroken. Het effect is totaal anders dan bij castratie. De geslachtshormonen blijven volledig aanwezig het gedrag en de lichamelijke processen die door hormonen worden gestuurd blijven onveranderd. Daarom wordt sterilisatie minder toegepast bij honden, dit blijft een duidelijke keuze van de eigenaar.
In de praktijk bedoelt men bijna altijd castratie. Wanneer een eigenaar een duidelijke afweging gemaakt heeft tussen castratie of sterilisatie moet dit duidelijk worden besproken met de dierenarts zodat deze begrijpt dat de eigenaar een duidelijke keuze gemaakt heeft voor sterilisatie.