Brachycefaal obstructief syndroom (BOAS) bij honden.
Wanneer een platte snuit meer is dan alleen een uiterlijk kenmerk.
Een korte, brede kop en een platte snuit worden bij bepaalde hondenrassen vaak gezien als typische raskenmerken. Juist deze uiterlijke kenmerken kunnen echter grote gevolgen hebben voor de gezondheid en het welzijn van de hond.
Brachycefaal obstructief syndroom (BOAS) is een aandoening waarbij de bovenste luchtwegen gedeeltelijk worden vernauwd of geblokkeerd. De ernst verschilt sterk per hond. Sommige honden hebben slechts milde klachten, terwijl andere honden dagelijks moeite hebben met ademhalen, slapen, eten, bewegen en het reguleren van hun lichaamstemperatuur.
Belangrijk is daarom dat snurken, zwaar ademen of snel buiten adem raken niet automatisch als "normaal voor het ras" moet worden beschouwd.
Wat betekent brachycefaal?
Het woord brachycefaal betekent letterlijk kortschedelig. Bij deze (ras of kruisingen) honden is de schedel relatief kort geworden, waardoor de snuit sterk is verkort. Het probleem is dat de verkorting van het bot niet betekent dat alle zachte weefsels in dezelfde mate kleiner zijn geworden. Hierdoor kunnen er in de beperkte ruimte onder andere een relatief lange of dikke zachte gehemelte, een dikke tongbasis en afwijkende of vergrote structuren in de neus aanwezig zijn. Het gevolg is dat er minder ruimte overblijft voor lucht om door de neus en keel te stromen. BOAS is daarmee geen enkelvoudige afwijking, maar een verzameling van anatomische en functionele problemen die samen de ademhaling kunnen belemmeren.
Welke hondenrassen kunnen BOAS krijgen?
De bekendste rassen zijn:
- Franse en Engelse Bulldog
- Mopshond
- Boston Terrier
- Pekingees
- Boxer
- Chihuahua
Maar de lijst is aanzienlijk groter.
Recent onderzoek van de University of Cambridge naar bijna 900 honden liet zien dat ook onder andere bij andere rassen ademhalingsafwijkingen kunnen voorkomen.
* Shar-pei | * Chow Chow | * American Bully |
Dat betekent niet dat iedere hond binnen deze rassen BOAS heeft. Er is juist veel verschil tussen individuele honden binnen hetzelfde ras. De mate van verkorting van de snuit, de vorm van de neusgaten, lichaamsgewicht en andere lichamelijke kenmerken spelen allemaal een rol.
Een extreem kortsnuitige hond heeft over het algemeen een groter risico.
Ademhalen: waarom snurken geen onschuldig geluid hoeft te zijn Een gezonde hond hoort in rust in principe rustig te kunnen ademen. Bij een hond met BOAS kan de lucht door nauwe neusgaten, een vernauwde neusholte of een gedeeltelijk geblokkeerde keel worden geperst. De hond moet daardoor meer kracht zetten om voldoende lucht binnen te krijgen.
Dit kan leiden tot: snurken, snuiven, knorren, luidruchtig ademen, zwaar hijgen, neusvleugelen, ademhalen door de mond, snel buiten adem raken, moeite met inspanning.
Het belangrijke punt is dat het geluid zelf niet het probleem is. Het geluid kan een aanwijzing zijn dat de hond moeite moet doen om lucht door de luchtwegen te krijgen. Een hond die tijdens het slapen hard snurkt, tijdens een wandeling voortdurend zwaar ademt of na een klein stukje lopen al duidelijk benauwd is, verdient daarom een veterinaire beoordeling.
BOAS kan ook gevolgen hebben tijdens de slaap.
Wanneer de spieren ontspannen, kunnen zachte weefsels de luchtweg nog verder afsluiten. Sommige honden krijgen daardoor periodes waarin ze nauwelijks of helemaal niet ademen. Dit wordt slaapapneu genoemd.
Een eigenaar kan bijvoorbeeld merken dat de hond:
- zeer luid snurkt;
- onrustig slaapt;
- steeds van houding verandert;
- plotseling wakker schrikt;
- naar adem hapt;
- korte periodes niet lijkt te ademen;
- liever met de kop omhoog slaapt;
- zittend of half rechtop probeert te slapen.
Slaapgerelateerde ademhalingsproblemen zijn niet simpelweg een eigenaardigheid van het ras. Bij ernstig aangedane honden kunnen ze de slaapkwaliteit en het welzijn aanzienlijk beïnvloeden.
Tot slot
Een kortsnuitige hond kan een fantastische, lieve en actieve metgezel zijn. Het probleem zit niet in het karakter van deze honden, maar in de mate waarin hun uiterlijke kenmerken hun normale lichaamsfuncties beperken.
Een gezonde hond zou in staat moeten zijn om:
vrij te ademen – normaal te slapen – te bewegen – te eten – zijn lichaamstemperatuur te regelen – en zonder ernstige ademnood met normale omstandigheden om te gaan. Wanneer een hond dit niet kan, verdient dat aandacht.
BOAS moet daarom niet worden gezien als simpelweg "een beetje snurken omdat het een Bulldog is", maar als een gezondheidsprobleem dat serieus moet worden genomen.
Het doel van verantwoord hondenbezit én verantwoord fokken zou niet moeten zijn om de meest extreme snuit te krijgen, maar om een hond te creëren die zijn hele leven zo normaal mogelijk kan functioneren.
Dit artikel is bedoeld als algemene informatie en vervangt geen onderzoek door een dierenarts. Bij benauwdheid, blauwverkleuring, instorten of ernstige oververhitting is direct veterinaire hulp nodig.